เชียงรายประชุมเร่งหาแนวทางแก้ปัญหา “เวียงหนองหล่ม” เน้นอนุรักษ์-ยั่งยืน พร้อมรับฟังความเห็นประชาชน
วันพุธ ที่ 4 กุมภาพันธ์ 2569 เวลา 09.30 น. ณ ห้องประชุมอูหลง ชั้น 3 ศาลากลางจังหวัดเชียงราย นายประเสริฐ จิตต์พลีชีพ รองผู้ว่าราชการจังหวัดเชียงราย เป็นประธานการประชุมหารือแนวทางการแก้ไขปัญหาพื้นที่เวียงหนองหล่ม จังหวัดเชียงราย เพื่อร่วมกันพิจารณาทางเลือกในการบริหารจัดการพื้นที่ให้เหมาะสม สอดคล้องกับหลักการอนุรักษ์ และความยั่งยืนในระยะยาว ภายหลังเกิดข้อกังวลเกี่ยวกับการดำเนินงานขุดลอกในพื้นที่
โดยมีส่วนราชการที่เกี่ยวข้องเข้าร่วมประชุม พร้อมภาคีเครือข่ายจากภาครัฐ ภาคการศึกษา รวมถึงผู้เกี่ยวข้องเข้าร่วมผ่านระบบออนไลน์
จังหวัดเชียงรายได้รับแจ้งจากเครือข่ายนักอนุรักษ์ นักวิชาการ และผู้เชี่ยวชาญหลายสาขา รวมถึงองค์กรอิสระด้านการอนุรักษ์ธรรมชาติว่า พื้นที่เวียงหนองหล่มมีคุณค่าอย่างยิ่งทั้งด้านประวัติศาสตร์ วัฒนธรรม และระบบนิเวศ โดยมีโบราณสถานจำนวน 53 แห่ง ในเขตเมืองโบราณโยนกนคร โยนกนาคพันธุ์ และสิงหนวัตินคร อีกทั้งยังเป็นพื้นที่ชุ่มน้ำอุดมสมบูรณ์ เป็นถิ่นอาศัยของพืชอย่างน้อย 286 ชนิด ปลา 143 ชนิด และนกไม่น้อยกว่า 200 ชนิด ซึ่งบางชนิดอยู่ในสถานะถูกคุกคาม รวมถึง “นกแสกทุ่ง” ที่มีข้อมูลทางวิชาการระบุว่าอาจเป็นถิ่นอาศัยที่เหมาะสมแห่งสุดท้ายในประเทศไทย
ทั้งนี้ เครือข่ายดังกล่าวแสดงความกังวลว่า เวียงหนองหล่มอาจได้รับผลกระทบจากการขุดลอกของกรมชลประทาน ภายใต้โครงการ “จัดทำแผนหลักการพัฒนาและฟื้นฟูเวียงหนองหล่ม จังหวัดเชียงราย” ซึ่งดำเนินการร่วมกับสำนักงานทรัพยากรน้ำแห่งชาติ โดยมีกรอบงบประมาณรวม 3,880.85 ล้านบาท ตั้งเป้าเพิ่มปริมาณกักเก็บน้ำ 24.22 ล้านลูกบาศก์เมตร และมีแผนขุดลอกตะกอนดินในพื้นที่ประมาณ 2,500 ไร่ รวม 10.437 ล้านลูกบาศก์เมตร พร้อมขอให้ยุติโครงการ และเปิดการหารืออย่างเป็นทางการร่วมกับผู้เชี่ยวชาญเพื่อหาทางเลือกที่เหมาะสมและยั่งยืน
ขณะที่ข้อมูลจากหน่วยงานที่เกี่ยวข้องระบุว่า เวียงหนองหล่มมีพื้นที่ประมาณ 14,091 ไร่ ครอบคลุมตำบลจันจว้า ตำบลจันจว้าใต้ ตำบลท่าข้าวเปลือก อำเภอแม่จัน และตำบลโยนก อำเภอเชียงแสน เป็นแหล่งน้ำขนาดใหญ่ที่สามารถเก็บกักน้ำใช้ได้ตลอดปี มีความหลากหลายทางชีวภาพ เป็นแหล่งอาหารและรายได้จากประมงพื้นบ้าน รวมถึงมีศักยภาพในการพัฒนาเป็นแหล่งท่องเที่ยวเชิงอนุรักษ์ของจังหวัดเชียงราย
อย่างไรก็ตาม ในอดีตพื้นที่ดังกล่าวประสบปัญหาการบุกรุกยึดครองเพื่ออยู่อาศัยและทำกิน รวมถึงการตื้นเขินจากตะกอนสะสมเป็นเวลานาน ส่งผลให้เกิดน้ำท่วมในฤดูฝน และขาดแคลนน้ำในฤดูแล้ง อีกทั้งยังมีข้อจำกัดด้านโครงสร้างพื้นฐาน และการกำหนดขอบเขตโบราณสถานที่ยังไม่ชัดเจน
จังหวัดเชียงรายยืนยันว่า การขับเคลื่อนการพัฒนาเวียงหนองหล่มจะต้องดำเนินการอย่างรอบคอบ ภายใต้แนวทางการอนุรักษ์พื้นที่ชุ่มน้ำตามมติคณะรัฐมนตรี เมื่อวันที่ 3 พฤศจิกายน 2552 ซึ่งกำหนดให้พื้นที่ชุ่มน้ำสำคัญเป็นพื้นที่สีเขียว ส่งเสริมการมีส่วนร่วมของชุมชน การกำหนดเขตใช้ประโยชน์และเขตกันชน ตลอดจนการติดตามตรวจสอบระบบนิเวศอย่างต่อเนื่อง
ทั้งนี้ ที่ประชุมมีข้อสรุปเบื้องต้นให้หน่วยงานที่เกี่ยวข้องรวบรวมข้อมูลประกอบการพิจารณา โดยมอบหมายให้ชลประทานจังหวัดเชียงรายลงพื้นที่จัดเวทีรับฟังความคิดเห็นจากประชาชน กลุ่มผู้มีส่วนได้ส่วนเสีย พร้อมประสานหน่วยงานด้านทรัพยากรเพื่อศึกษาสำรวจชนิดพันธุ์ปลา และสิ่งมีชีวิตอื่นๆ ที่อาศัยอยู่ในเวียงหนองหล่ม เพื่อนำข้อมูลมาประกอบการปรับแนวทางการบริหารจัดการพื้นที่ให้สอดคล้องกับความต้องการของประชาชน และรวบรวมข้อเสนอแนะเสนอต่อคณะทำงาน เพื่อจัดทำแผนพัฒนาและแก้ไขปัญหาเวียงหนองหล่มอย่างยั่งยืนต่อไป
สำนักงานประชาสัมพันธ์จังหวัดเชียงราย ภาพ/ข่าว
