ศิลปะกำลังโอบกอดเชียงราย
“Breath & Flow Chiangrai Art for Environment 2026”
5 – 7 มิถุนายน 2569 ณ พิพิธภัณฑ์ศิลปะร่วมสมัยเมืองเชียงราย โดยสมาคมขัวศิลปะ
เมื่อขัวศิลปะ ไม่ได้เป็นเพียงพื้นที่จัดแสดงงานศิลป์แต่กำลังกลายเป็น “พื้นที่หายใจร่วมกัน” ของผู้คน ธรรมชาติ และอนาคตของลุ่มน้ำภาคเหนือ ระหว่างวันที่ 5 – 7 มิถุนายน 2569 ณ พิพิธภัณฑ์ศิลปะร่วมสมัยเมืองเชียงราย โดยสมาคมขัวศิลปะ มหกรรมศิลปะเพื่อสิ่งแวดล้อม “Breath & Flow Chiangrai Art for Environment 2026” กำลังจะกลายเป็นหนึ่งในปรากฏการณ์ทางศิลปะและสิ่งแวดล้อมที่สำคัญที่สุดของเชียงรายในช่วงเวลานี้ นี่ไม่ใช่เพียงเทศกาลศิลปะ แต่คือ “การรวมตัวของลมหายใจ” ของศิลปิน นักสิ่งแวดล้อม เยาวชน ชุมชน และประชาชน ที่กำลังส่งเสียงร่วมกันต่ออนาคตของแม่น้ำ ป่าเขา อากาศ และบ้านเกิดของตนเอง
ไฮไลท์สำคัญของงานศิลปะ เริ่มต้นจาก “การเดิน” ธรรมยาตราปกป้องแม่น้ำ กก สาย รวก โขง สาละวิน
เช้าวันที่ 5 มิถุนายน กิจกรรมจะเริ่มต้นด้วย “ธรรมยาตรา” บริเวณสะพานแม่ฟ้าหลวง ร่วมกับเครือข่ายด้านสิ่งแวดล้อม ด้วยขบนศิลปะร่วมสมัย “5 สายน้ำ 5 บาดแผล” รังสรรค์ขบวนโดยศิลปินเชียงรายเพื่อส่งสารเชิงสัญลักษณ์ต่อวิกฤติแม่น้ำและระบบนิเวศของภาคเหนือ นี่คือภาพของผู้คนที่ออกมาเดินเคียงกันไม่ใช่เพื่อประท้วงด้วยความโกรธแต่เพื่อยืนยันว่า “สายน้ำยังมีชีวิต” และมนุษย์ยังมีหน้าที่ต้องปกป้องกิจกรรมนี้จะกลายเป็นหนึ่งในภาพจำสำคัญของงาน เมื่อศิลปะ ศรัทธา และสิ่งแวดล้อม ถูกเชื่อมเข้าหากันอย่างมีพลัง
เด็กเชียงรายกำลังวาดอนาคตของเมืองตัวเอง
ภายในงานมีการแข่งขันวาดภาพระบายสีระดับเยาวชนภายใต้หัวข้อ “ลมหายใจเชียงราย” และ “สายน้ำแห่งเชียงราย” ซึ่งน่าสนใจอย่างยิ่ง เพราะหัวข้อเหล่านี้ไม่ใช่เพียงโจทย์ศิลปะ แต่คือคำถามต่ออนาคต เชียงรายในสายตาเด็กวันนี้ยังหายใจได้หรือไม่ แม่น้ำในความทรงจำของพวกเขาจะยังคงไหลสะอาดอยู่หรือเปล่างานนี้จึงไม่ใช่เพียงเวทีประกวดแต่คือการเปิดพื้นที่ให้เยาวชนได้ใช้ “ภาพวาด” เป็นเสียงสะท้อนของยุคสมัย
เมื่อ “ต้นไม้” กลายเป็นงานศิลปะร่วมกันของเมือง อีกหนึ่งกิจกรรมสำคัญคือการปลูกต้นไม้
สร้างภูมิทัศน์พื้นที่สาธารณะขัวศิลปะนำโดย สมลักษณ์ ปันติบุญ ศิลปินแห่งชาติ ชาวเชียงราย นี่คือการเปลี่ยน “พื้นที่ศิลปะ” ให้กลายเป็น “พื้นที่สีเขียวของสาธารณะ” ศิลปะในครั้งนี้จึงไม่ได้อยู่เพียงบนผืนผ้าใบ แต่กำลังเติบโตอยู่ในดิน ใบไม้ และร่มเงาที่จะเกิดขึ้นในอนาคต
“ฝุ่นควัน” ถูกเล่าผ่านภาพยนตร์หนึ่งในกิจกรรมที่น่าจับตาที่สุดคือ “เทศกาลภาพยนตร์ แจ่ม ฟิล์ม เฟส 2026” ภายใต้แนวคิด “ความสวยงามที่ไม่ควรถูกบดบังด้วยฝุ่นควัน” นี่คือการใช้ “ภาพยนตร์” เป็นภาษาของการตั้งคำถามต่อปัญหา PM2.5 และวิกฤติสิ่งแวดล้อม เมื่อเมืองที่งดงามอย่างเชียงราย ต้องถูกบดบังด้วยหมอกควันในทุกปี ศิลปินกำลังใช้ภาพ เสียง และเรื่องเล่า เพื่อบันทึกความเจ็บปวดของยุคสมัยนี้ไว้
“Art IN ANIMAL” และความสัมพันธ์ระหว่างมนุษย์กับชีวิตอื่น
- นิทรรศการ “Art IN ANIMAL” จะเกิดขึ้นในวันที่ 6 มิถุนายน 2569
สะท้อนความสัมพันธ์ระหว่างมนุษย์ สัตว์ และธรรมชาติ ในวันที่โลกกำลังเผชิญภาวะสูญเสียความหลากหลายทางชีวภาพอย่างรุนแรง งานชุดนี้มีแนวโน้มจะเป็นอีกหนึ่งบทสนทนาสำคัญว่า มนุษย์ยังสามารถอยู่ร่วมกับสิ่งมีชีวิตอื่นอย่างอ่อนโยนได้หรือไม่
เวทีกลางของ “คนเชียงราย” ตลอด 3 วัน ลานกิจกรรมขัวศิลปะจะเต็มไปด้วย ดนตรีเครือข่าย การแสดง ศิลปะแสดงสด เวทีเครือข่ายสิ่งแวดล้อม บูธชุมชน Art Workshop อาหาร เครื่องดื่ม และผลิตภัณฑ์ท้องถิ่น ทำให้งานครั้งนี้ไม่ได้เป็นเพียง “นิทรรศการ” แต่เป็น “เทศกาลของผู้คน” เป็นพื้นที่ที่นักกิจกรรม ศิลปิน ชาวบ้าน เยาวชน และคนเมือง สามารถนั่งคุยกันเรื่องอนาคตของเชียงรายได้ในพื้นที่เดียวกัน
ปรากฏการณ์ที่กำลังเกิดขึ้น สิ่งสำคัญที่สุดของ “Breath & Flow” อาจไม่ใช่จำนวนผู้เข้าชม
แต่คือการที่ศิลปะกำลังกลับมาทำหน้าที่ต่อสังคมอีกครั้ง ในวันที่โลกเผชิญ วิกฤติฝุ่นควัน ปัญหาแม่น้ำ การเปลี่ยนแปลงสภาพภูมิอากาศ การสูญเสียพื้นที่ธรรมชาติ ขัวศิลปะกำลังพิสูจน์ว่า “ศิลปะไม่ใช่เรื่องไกลตัว”
แต่มันสามารถเป็น พื้นที่เยียวยา พื้นที่ตั้งคำถาม พื้นที่รวมพลัง และพื้นที่สร้างความหวังร่วมกันได้ “Breath & Flow Chiangrai Art for Environment 2026” จึงไม่ใช่เพียงงานเทศกาลศิลปะ แต่มันคือภาพของเชียงรายที่กำลังพยายามหายใจร่วมกับธรรมชาติอีกครั้ง
